موضوع تأمین بنزین و نحوه استفاده از کارت‌های سوخت جایگاهی وارد مرحله تازه‌ای شده است. در پی هشدار مسئولان درباره محدودیت ظرفیت تأمین و عرضه بنزین، استفاده از کارت‌های آزاد جایگاه‌ها در تعدادی از استان‌های کشور با محدودیت روبه‌رو شده و بار دیگر ضرورت همراه داشتن کارت سوخت شخصی برای رانندگان مطرح شده است. بر اساس گزارش‌های منتشرشده در آبان ۱۴۰۵، محدودیت کارت سوخت جایگاه‌داران در ۱۱ استان اجرا شده است. این تصمیم با هدف کنترل مصرف، جلوگیری از قاچاق سوخت و مدیریت بهتر توزیع بنزین اتخاذ شده است. از سوی دیگر، اظهارات رئیس سازمان بهینه‌سازی و مدیریت راهبردی انرژی درباره مشکلات تأمین بنزین، نگرانی‌هایی را درباره وضعیت سوخت‌رسانی در ماه‌های آینده به وجود آورده است. کارت سوخت جایگاه‌ها در کدام استان‌ها محدود شده است؟ محدودیت استفاده از کارت‌های سوخت آزاد جایگاه‌ها ابتدا در برخی مناطق مرزی مورد توجه قرار گرفت و طبق گزارش‌های موجود، دامنه اجرای آن به ۱۱ استان رسیده است. استان‌های مشمول این طرح عبارت‌اند از: - کرمان - سیستان و بلوچستان - خراسان جنوبی - هرمزگان - یزد - آذربایجان غربی - آذربایجان شرقی - خراسان شمالی - خراسان رضوی - اردبیل - کردستان اسماعیل سقاب اصفهانی، معاون رئیس‌جمهور و رئیس سازمان بهینه‌سازی و مدیریت راهبردی انرژی، در گفت‌وگو با روزنامه فرهیختگان از آغاز روند جمع‌آوری کارت‌های سوخت جایگاهی در تعدادی از استان‌های مرزی خبر داده است.البته اجرای این سیاست به معنای حذف کامل کارت‌های اضطراری از تمام جایگاه‌های سوخت نیست. طبق اعلام شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی، در جایگاه‌های منتخب استان‌های مشمول همچنان باید امکان استفاده از کارت اضطراری برای مواقع ضروری وجود داشته باشد. همچنین تاکنون خبری مبنی بر اجرای طرح جمع‌آوری کارت سوخت جایگاه‌داران در تهران منتشر نشده است. چرا استفاده از کارت سوخت آزاد جایگاه‌ها محدود شده است؟ یکی از مهم‌ترین دلایل اجرای این سیاست، جلوگیری از قاچاق بنزین و کنترل مصرف سوخت در مناطق مختلف کشور عنوان شده است.کارت‌های آزاد جایگاه‌ها امکان سوخت‌گیری بدون استفاده از کارت شخصی را فراهم می‌کنند؛ موضوعی که از نگاه سیاست‌گذاران می‌تواند مدیریت سهمیه‌بندی و نظارت بر میزان مصرف را دشوارتر کند. با محدود شدن دسترسی به این کارت‌ها، رانندگان باید برای سوخت‌گیری بیشتر از کارت سوخت شخصی خود استفاده کنند. این اقدام در کنار سایر سیاست‌های مدیریت مصرف، با هدف کاهش تخلفات مرتبط با عرضه و انتقال غیرقانونی سوخت دنبال می‌شود. با این حال، کارت‌های اضطراری برای شرایط خاص همچنان اهمیت دارند و حذف یا محدودیت آن‌ها نباید به معنای محروم شدن رانندگان از امکان سوخت‌گیری در مواقع ضروری باشد. هشدار مسئولان درباره وضعیت تأمین بنزین در کشور هم‌زمان با انتشار اخبار مربوط به محدودیت کارت‌های جایگاهی، اظهارات رئیس سازمان بهینه‌سازی و مدیریت راهبردی انرژی درباره وضعیت تأمین بنزین نیز مورد توجه قرار گرفته است. سقاب اصفهانی با اشاره به شرایط فعلی عرضه سوخت، صراحتاً اعلام کرده است: «ما واقعاً مشکل تأمین داریم.» به گفته او، ظرفیت فعلی تأمین و توزیع بنزین محدود است و ادامه روند مصرف با شیوه‌های گذشته می‌تواند در نهایت مشکلاتی را برای فعالیت برخی جایگاه‌های سوخت ایجاد کند.وی همچنین تأکید کرده است که دولت در حال حاضر از تمام ظرفیت موجود برای عرضه بنزین استفاده می‌کند و افزایش سهمیه سوخت خودروها بدون ایجاد ظرفیت جدید در بخش تولید امکان‌پذیر نخواهد بود. با وجود این اظهارات، تاکنون تصمیمی مبنی بر توقف سراسری عرضه بنزین یا تعطیلی عمومی جایگاه‌های سوخت اعلام نشده است. بنابراین، هشدار درباره محدودیت تأمین را نباید به معنای قطع قریب‌الوقوع بنزین در کشور تلقی کرد. سهمیه بنزین خودروها در سال ۱۴۰۵ چقدر است؟ با توجه به محدودیت کارت‌های آزاد جایگاه‌ها، اطلاع از میزان سهمیه بنزین و نحوه شارژ کارت سوخت شخصی اهمیت بیشتری پیدا کرده است.بر اساس اطلاعات مطرح‌شده در گزارش‌های مربوط به سهمیه‌بندی بنزین، وضعیت سهمیه خودروهای شخصی بنزینی به شرح زیر است: نکته مهم درباره سهمیه اول این است که بنزین ذخیره‌شده تا سقف ۱۸۰ لیتر قابل نگهداری خواهد بود. در مقابل، سهمیه دوم در صورت استفاده نشدن به ماه بعد منتقل نمی‌شود.همچنین طبق گزارش‌های منتشرشده، برای برخی استان‌های مشمول محدودیت کارت‌های جایگاهی، سهمیه‌ای معادل ۵۰ لیتر با نرخ سوم در کارت سوخت شخصی در نظر گرفته شده است.رانندگان بهتر است پیش از مراجعه به جایگاه، از میزان سهمیه باقی‌مانده در کارت خود اطلاع داشته باشند تا هنگام سوخت‌گیری با مشکل مواجه نشوند. توصیه مهم به رانندگان برای ذخیره بنزین پیش از سفر با توجه به شرایط تأمین سوخت و محدودیت استفاده از کارت‌های آزاد جایگاه‌ها، مدیریت سهمیه بنزین پیش از سفرهای بین‌شهری اهمیت بیشتری پیدا کرده است.رئیس سازمان بهینه‌سازی و مدیریت راهبردی انرژی نیز از رانندگان خواسته است میزان مصرف روزانه خود را مدیریت کنند و بخشی از سهمیه ماهانه را برای سفرهای ضروری در نظر بگیرند.در شرایطی که دسترسی به کارت سوخت جایگاه‌داران در برخی مناطق محدود شده، همراه نداشتن کارت شخصی می‌تواند رانندگان را با دردسر مواجه کند. برای جلوگیری از بروز مشکل در مسیر، رعایت چند نکته ضروری است: - پیش از آغاز سفر، موجودی کارت سوخت شخصی خود را بررسی کنید. - کارت سوخت را حتماً همراه داشته باشید و صرفاً به کارت آزاد جایگاه‌ها متکی نباشید. - در صورت امکان، بخشی از سهمیه ذخیره‌شدنی خود را برای سفرهای آینده نگه دارید. - پیش از حرکت، میزان تقریبی بنزین موردنیاز برای مسیر رفت‌وبرگشت را محاسبه کنید. - در سفر به استان‌های مشمول محدودیت، برای سوخت‌گیری برنامه‌ریزی دقیق‌تری داشته باشید. حذف کارت سوخت جایگاه‌داران؛ طرحی که ابتدا در کرمان آزمایش شد محدودیت اخیر کارت‌های سوخت جایگاهی در ادامه سیاست‌هایی مطرح شده که پیش‌تر برای کاهش استفاده از کارت‌های آزاد و انتقال سوخت‌گیری به کارت‌های شخصی در دستور کار قرار گرفته بود.در مرداد ۱۴۰۵، رضا سپه‌وند، سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس، از اجرای آزمایشی طرح حذف کارت سوخت آزاد جایگاه‌داران در استان کرمان خبر داد.بر اساس این طرح، قرار بود سهمیه‌ای که پیش‌تر از طریق کارت‌های آزاد جایگاه‌ها در اختیار مصرف‌کنندگان قرار می‌گرفت، به سهمیه کارت سوخت شخصی افراد منتقل شود. هدف اصلی این برنامه، افزایش نظارت بر مصرف بنزین، جلوگیری از قاچاق و ایجاد شفافیت بیشتر در فرایند توزیع سوخت عنوان شده است.سپه‌وند همچنین با اشاره به ناترازی روزانه حدود ۷ میلیون لیتر بنزین اعلام کرده بود که دولت در شرایط فعلی به دنبال راهکارهای غیرقیمتی برای کنترل مصرف است و افزایش قیمت بنزین در دستور کار قرار ندارد. برنامه دولت برای کنترل مصرف بنزین و مقابله با قاچاق چیست؟ مدیریت مصرف سوخت تنها به محدودیت کارت‌های جایگاه‌داران خلاصه نمی‌شود. توسعه سوخت‌های جایگزین و کاهش وابستگی به بنزین نیز از دیگر محورهای سیاست‌گذاری در این حوزه به شمار می‌رود. در همین زمینه، توسعه استفاده از CNG و LPG به‌عنوان سوخت جایگزین و تشدید اقدامات مقابله‌ای با قاچاق بنزین، به‌ویژه در مناطق شرقی کشور، مورد توجه قرار گرفته است.از سوی دیگر، برای رانندگانی که به سهمیه بیشتری نیاز دارند نیز قرار است سازوکار جداگانه‌ای طراحی شود. البته جزئیات این برنامه و نحوه تخصیص سوخت اضافی هنوز باید از سوی دولت اعلام شود. آیا کارت سوخت جایگاه‌ها در سراسر کشور حذف می‌شود؟ با توجه به تصمیمات اخیر، احتمال گسترش محدودیت استفاده از کارت‌های آزاد جایگاه‌ها مطرح است؛ اما بر اساس اطلاعات ارائه‌شده، نمی‌توان از حذف کامل این کارت‌ها در تمام استان‌های کشور سخن گفت. در حال حاضر، محدودیت استفاده از کارت جایگاه‌داران در ۱۱ استان گزارش شده و در برخی مناطق نیز کارت‌های اضطراری برای شرایط ضروری همچنان باید در دسترس باشند.بنابراین، مهم‌ترین توصیه به رانندگان این است که برای سوخت‌گیری در سفرهای آینده به کارت آزاد جایگاه‌ها وابسته نباشند و کارت سوخت شخصی خود را همیشه همراه داشته باشند.